Wanneer is je cv-ketel aan vervanging toe?

Bijna iedereen stelt deze vraag op het verkeerde moment: als de ketel al stuk is en er haast bij komt. Terwijl je er met een halfjaar voorbereiding een veel betere beslissing van maakt, en je in de zomer nog rustig kunt kiezen in plaats van in december te moeten kiezen. Er is geen leeftijd waarop een toestel automatisch versleten is. Wel zijn er signalen die samen een duidelijk beeld geven, en is er een simpele rekensom om reparatie tegen vervanging af te zetten. Hieronder staan die signalen, die rekensom, en wat je slim doet voordat je een nieuw toestel bestelt.

Wat leeftijd wel en niet zegt

Een HR-ketel die netjes is onderhouden, gaat vaak vijftien jaar of langer mee. Een toestel dat nooit is schoongemaakt, kan na tien jaar op zijn. Leeftijd is dus geen einddatum maar een kansverdeling. Vanaf een jaar of twaalf neemt de kans op een storing per seizoen merkbaar toe, en vanaf een jaar of vijftien wordt de beschikbaarheid van onderdelen een factor. Tot die tijd is er meestal geen enkele reden om een goed draaiend toestel te vervangen.

Weet je niet hoe oud je ketel is, kijk dan op het typeplaatje aan de zij- of onderkant van het toestel. Daar staat een bouwjaar of een serienummer waar het jaar in verwerkt zit. Een tweede aanwijzing is de thermostaat en het soort regeling: een ketel met alleen aan en uit zonder modulatie is doorgaans van een andere generatie dan een toestel dat vloeiend terugregelt. Bij twijfel leest een monteur het tijdens de onderhoudsbeurt zo af.

Zeven signalen die er samen toe doen

Het eerste is de storingsfrequentie: twee of meer storingen in één stookseizoen is een patroon, geen pech. Het tweede is drukverlies dat niet op te lossen is met een nieuw expansievat. Het derde is water bij of onder het toestel dat niet uit de condensafvoer komt, want dat wijst op lekkage in de warmtewisselaar. Het vierde is een verbranding die na een beurt en een goede afstelling nog steeds niet binnen de normale waarden te krijgen is.

Het vijfde is roetvorming of verkleuring rond de brander, wat duidt op structureel onvolledige verbranding. Het zesde is warm water dat wisselt in temperatuur terwijl de tapwisselaar al is gereinigd of ontkalkt. Het zevende is geluid dat na onderhoud blijft: een pomp die brommen blijft of een warmtewisselaar die kookt door kalkafzetting die er niet meer uit te krijgen is. Eén van deze zeven is meestal op te lossen. Drie of meer tegelijk betekent bijna altijd dat je aan het einde van de levensduur zit.

Repareren of vervangen: de rekensom

Zet drie getallen naast elkaar. Wat kost de reparatie, inclusief onderdeel en arbeid. Wat kost een nieuwe ketel, bij ons vanaf €2.295 en tot €3.650 bij een zware uitvoering of een lastige opstelling. En hoeveel jaar verwacht je nog uit het huidige toestel te halen na deze reparatie. Kost een reparatie meer dan een derde van een nieuw toestel en is de ketel ouder dan twaalf jaar, dan is vervangen vrijwel altijd de verstandigste keuze.

Er zit nog een vierde getal in dat mensen vergeten: de kans dat je binnen twee jaar opnieuw iets moet vervangen. Een warmtewisselaar in een toestel van vijftien jaar vervangen betekent een nieuwe wisselaar in een oud frame, met een oude pomp, een oude gasklep en een oude ventilator eromheen. Elk van die onderdelen heeft dezelfde bedrijfsuren gemaakt. Dat is de reden dat wij bij oudere toestellen eerlijk zeggen wanneer we een reparatie geen goed idee vinden, ook als we die reparatie prima zouden kunnen uitvoeren.

Onderdelen die niet meer leverbaar zijn

Fabrikanten houden onderdelen na het uit productie nemen van een serie nog een aantal jaren op voorraad, maar niet eeuwig. Bij toestellen van boven de vijftien jaar komen we regelmatig tegen dat een specifieke print, gasklep of wisselaar niet meer nieuw te krijgen is. Er zijn dan soms gebruikte onderdelen te vinden, maar daar geven we geen garantie op en dat zeggen we vooraf. Een ketel waar één onbeschikbaar onderdeel in zit, is in de praktijk een ketel die op is.

Dit is ook de reden om niet tot het laatste moment te wachten. Als je in oktober hoort dat je toestel technisch nog een jaar mee kan maar dat bepaalde onderdelen lastig worden, heb je een winter om over vervanging na te denken en kun je in het voorjaar rustig plannen. Hoor je het pas als de ketel stukgaat, dan is er geen keuze meer en wordt het een spoedvervanging op de dag zelf.

Wat de Emmense woningvoorraad hierin betekent

In de gemeente Emmen staan 50.710 woningen, en 62,9 procent daarvan is van voor 1985. In een groot deel van die huizen is de cv-installatie in de loop van de jaren aangepast, maar zijn radiatoren en leidingen origineel. Dat is relevant bij vervanging: een nieuw toestel op een oude installatie werkt prima, maar alleen als de installatie schoon en luchtvrij is en de radiatoren waterzijdig kloppen. Slib uit een veertig jaar oude installatie is de snelste manier om een nieuwe warmtewisselaar te bederven.

Woon je in een huurwoning, dan loopt de vervanging via de verhuurder. In Emmen is 28 procent van de woningen in bezit van een corporatie, en per wijk loopt dat sterk uiteen: in Emmermeer 48 procent, in Emmerhout 43 procent en in Angelslo 39 procent, tegenover 13 procent in Rietlanden en nul procent in Delftlanden en Parc Sandur. Zit je in een corporatiewoning, meld de klachten dan bij de corporatie en niet bij ons.

Kijk eerst naar je warmtevraag, dan naar het toestel

Voordat je een vermogen kiest, is het zinvol om te weten wat je woning nodig heeft. Is er de afgelopen jaren dakisolatie, gevelisolatie of HR-glas bij gekomen, dan is de warmtevraag gedaald en past er mogelijk een kleiner toestel dan het huidige. Een te zwaar toestel schakelt vaker aan en uit, moduleert minder mooi terug en gaat daar niet langer van mee. Dat is een van de weinige plekken waar een kleiner toestel echt beter is dan een groter.

Ben je van plan om de komende jaren te isoleren, betrek dat dan nu al in je keuze. Ook is het het logische moment om te bepalen of een hybride warmtepomp voor jouw woning interessant is, want die beslissing neem je het makkelijkst als de ketel er toch uit moet. Bij ons kost een hybride warmtepomp compleet geplaatst vanaf €4.450. Of dat loont, hangt af van je isolatie en je radiatoren, en dat kijken we na voordat we er iets over beweren.

Zo plan je het rustig

Laat bij de eerstvolgende onderhoudsbeurt van €95 expliciet vragen hoe je toestel ervoor staat. Vraag om drie dingen: de geschatte resterende levensduur, of de onderdelen nog leverbaar zijn, en wat er als eerste stuk zou gaan. Met die drie antwoorden kun je bepalen of je nog een seizoen doorgaat of dat je in het voorjaar een vervanging inplant. Dat gesprek kost niets extra en hoort bij de beurt. Vraag er meteen bij of de rookgasafvoer bij een vervanging hergebruikt kan worden, want dat scheelt straks honderden euro’s.

Plan een vervanging het liefst tussen april en september. De agenda is dan ruimer, je zit niet in de kou terwijl het werk loopt, en als er onverwacht iets bij komt kijken, zoals een afvoer die vernieuwd moet worden, is er tijd om dat netjes te doen. Wij werken van maandag tot en met vrijdag van 07:30 tot 18:00 en op zaterdag van 09:00 tot 13:00, en een standaardvervanging is meestal binnen een dag klaar.

Wat het bij ons kost

Veelgestelde vragen